Πάνος Χαραλάμπους - Amvrakia.Mia: Ξηρομερίτικο πανηγύρι σε ένα αστικό διαμέρισμα του Κολωνακίου

Γράφει ο: Στέφανος Τσιτσόπουλος

Ο καλλιτέχνης από το Ξηρόμερο Αιτωλοακαρνανίας σε μια έκθεση αφιερωμένη στο μεγαλείο του τόπου το.

Αναρωτιέμαι τι σημαίνει «μεταφραστικά» ο τίτλος Amvrakia. Mia. Αν διαβαστεί ντιρέκτ, ναι, αυτή είναι η δική του Αμβρακία-μνήμη, αλλά την ίδια στιγμή (κατά το μάνα είναι μόνο μία!) το όνομα της έκθεσης υποδηλώνει πως η Αμβρακία για τον Πάνο Χαραλάμπους δεν είναι μόνο ο τόπος που τον γέννησε και τον συγκρότησε, αλλά και η γη που συνεχίζει έως σήμερα να τον καθορίζει και να τον αναγεννά.

Πάνος Χαραλάμπους, Ήλιος, 1998, μικτή τεχνική, φύλλα καπνού πάνω σε καμβά. Παραχώρηση της CITRONNE Gallery (Φωτογραφία: Αλεξάνδρα Μασμανίδη)

Είτε έτσι, όμως, είτε αλλιώς, ο εκ Ξηρόμερου ορμώμενος εικαστικός, τέκνο του 20^ού αιώνα μα ανήσυχη και δημιουργικά παλλόμενη ψυχή έως σήμερα, ποτέ δεν έκρυψε την αγάπη για τον τόπο και τις πολλαπλές σημάνσεις με τις οποίες η (ψυχο)γεωγραφία του είναι χαραγμένη εντός του. Ένα «εντός» διττό, μνήμη εγκεφάλου αλλά και σώματος, ακτινογραφία νου και άκρων, χεριών, ποδιών και κάθε οργάνου του που το φέρει κυτταρικά χαραγμένο, το Ξηρόμερο για τον Χαραλάμπους συνιστά την απόλυτη Σάνγκρι Λα.

Πάνος Χαραλάμπους, La Gazza Ladra, 2021, Γλυπτική οπτικοακουστική εγκατάσταση. Παραχώρηση της CITRONNE Gallery (Φωτογραφία: Αλεξάνδρα Μασμανίδη)

 

Συμβαίνει για χρόνια αλλά συμβαίνει και στη νέα του έκθεση, όπου εν είδει αναδρομής, το Ξηρόμερο αναπαριστάται με μια εγκατάσταση απόλυτα «Προυστική». Εάν η μυρωδιά και η γεύση ενός μπισκότου μαντλέν, κατά τον παππού μας τον κύριο Μαρσέλ, αρκεί για να διακτινίζει κάποιον εσαεί σε ανεξίτηλα εγγεγραμμένα εντός του ψυχισμού του παρελθόντα, το ίδιο συμβαίνει και με τη μυρωδιά του καπνού. Το ταμπάκο, προϊόν-σήμα κατατεθέν του Αγρινίου, ισοδυναμεί στο διηνεκές του Χραλάμπους με το σπάραγμα του γενέθλιου τόπου του. Νομίζω πως κάθε φορά που κάποιος θα ανάβει μπροστά του τσιγάρο, θα του επαναφέρει στη μνήμη τον τόπο και τα… ωραία του!   

Πάνος Χαραλάμπους, Ήλιος, 1998, μικτή τεχνική, φύλλα καπνού πάνω σε καμβά. Παραχώρηση της CITRONNE Gallery (Φωτογραφία: Αλεξάνδρα Μασμανίδη)

Χρειάστηκαν οι σπουδές του στην Ιταλία και η μεγαλοσύνη της Arte Povera να κηρύξει προς πάντα (ρτ) τα έθνη τη μεγαλοσύνη του ταπεινού υλικού, ώστε ο ήρωάς μας να εφεύρει το υπέροχο γλωσσικό καλλιτεχνικό του ιδίωμα.

Πάνος Χαραλάμπους, Φωνή και Πορτραίτο Τάκη Καρναβά, 2021, Γλυπτική εγκατάσταση με ήχο. Παραχώρηση της CITRONNE Gallery (Φωτογραφία: Αλεξάνδρα Μασμανίδη)

Και το εξηγώ: το Ξηρόμερο, πατρίδα, τόπος, state of mind, εδαφικό σημείο και πηγή όπου εντός της βούτηξε ο εφηβικός χαρακτήρας, για να διαπλάσει τον ενήλικα που διαρκώς επιστρέφει, είναι για τον Χαραλάμπους ό,τι ήταν για τον Ουίλιαμ Φόκνερ ο Αμερικάνικος Νότος: ένα διαρκές εκεί, που όμως, σε όποιο εδώ και να κατοικούσε ο Πάνος, τον εμπεριείχε με αποτέλεσμα να το αναδιατυπώνει και να το επαναδιατυπώνει διαρκώς ως καλλιτεχνική πρακτική. Το Ξηρόμερο των καλλιεργητών του καπνού και των λαϊκών πανηγυριών με τη μυθική φωνή του Τάκη Καρναβά, των εξωτικών πουλιών που κυνηγούν τροφή στην Αμβρακία, στα νερά της οποίας αντικαθρεφτίζονται τα Ακαρνανικά Όρη, αυτές τις μέρες εισβάλλει στο Κολωνάκι χάρις σε μία εγκατάσταση που συγκεντρώνει τις κύριες προβληματικές που διέπουν το βιωματικό και ερευνητικό έργο του καλλιτέχνη.

Διαβάστε την συνέχεια στο: www.athensvoice.gr