Η χρήση της ζώνης ασφαλείας και του κράνους αποτελεί μία από τις πιο βασικές προϋποθέσεις για την προστασία οδηγών και επιβατών. Παρ’ όλα αυτά, δεν είναι λίγοι εκείνοι που εξακολουθούν να τα αντιμετωπίζουν ως κάτι προαιρετικό, υποτιμώντας τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν σε ένα τροχαίο.

Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, που τέθηκε σε εφαρμογή τον Σεπτέμβριο του 2025, προβλέπει αυστηρότερες και κλιμακωτές κυρώσεις, ιδιαίτερα για όσους επαναλαμβάνουν σοβαρές παραβάσεις. Η λογική του νέου πλαισίου είναι ότι οι επαναλαμβανόμενες παραβάσεις δεν αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο, αλλά οδηγούν σε σημαντικά υψηλότερα πρόστιμα και μεγαλύτερη αφαίρεση της άδειας οδήγησης.

350 €
1η Παράβαση & 30 Ημέρες Αφαίρεση
1.000 €
1η Υποτροπή & 6 Μήνες Αφαίρεση
2.000 €
2η Υποτροπή & 1 Έτος Αφαίρεση

Μη χρήση ζώνης από τον οδηγό

Για τον οδηγό που εντοπίζεται να μην φορά ζώνη ασφαλείας, η πρώτη παράβαση προβλέπει πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.

Σε περίπτωση πρώτης υποτροπής μέσα σε διάστημα πέντε ετών από την αρχική παράβαση, το πρόστιμο αυξάνεται στα 1.000 ευρώ, ενώ η άδεια οδήγησης αφαιρείται για έξι μήνες. Παράλληλα προβλέπεται υποχρεωτική παρακολούθηση σεμιναρίων οδικής συμπεριφοράς.

Εάν υπάρξει και δεύτερη υποτροπή μέσα στην ίδια πενταετία, το πρόστιμο φτάνει τα 2.000 ευρώ, ενώ η αφαίρεση της άδειας οδήγησης ανέρχεται σε ένα έτος. Προβλέπεται επίσης επανεξέταση σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο.

Αν ο συνεπιβάτης δεν φορά ζώνη

Οι κυρώσεις αφορούν και την περίπτωση που η ζώνη δεν χρησιμοποιείται από συνεπιβάτη.

Για κάθε συνεπιβάτη που δεν φορά ζώνη προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ, ενώ επιβάλλεται επιπλέον πρόστιμο 150 ευρώ στον οδηγό, ανεξάρτητα από το πόσοι επιβάτες δεν χρησιμοποιούν ζώνη.

Σε περίπτωση υποτροπής, οι κυρώσεις για τον οδηγό αυξάνονται σημαντικά. Η πρώτη υποτροπή οδηγεί σε πρόστιμο 1.000 ευρώ, αφαίρεση της άδειας για έξι μήνες και υποχρεωτική παρακολούθηση σεμιναρίων οδικής συμπεριφοράς. Η δεύτερη υποτροπή ανεβάζει το πρόστιμο στα 2.000 ευρώ, με αφαίρεση της άδειας για ένα έτος και επανεξέταση σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο.

Μη χρήση κράνους από τον αναβάτη

Ανάλογη είναι η αντιμετώπιση και για τους οδηγούς δικύκλων που δεν φορούν προστατευτικό κράνος.

Η πρώτη παράβαση τιμωρείται με 350 ευρώ πρόστιμο και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.

Στην πρώτη υποτροπή, μέσα σε πέντε χρόνια, το πρόστιμο αυξάνεται στα 1.000 ευρώ και η άδεια αφαιρείται για έξι μήνες, ενώ προβλέπεται και υποχρεωτική παρακολούθηση σεμιναρίων οδικής συμπεριφοράς.

Η δεύτερη υποτροπή οδηγεί σε πρόστιμο 2.000 ευρώ και αφαίρεση της άδειας για ένα έτος, ενώ ο οδηγός καλείται να επανεξεταστεί τόσο σε θεωρητικό όσο και σε πρακτικό επίπεδο.

Χωρίς κράνος ο συνεπιβάτης στο δίκυκλο

Αυστηρές είναι οι προβλέψεις και για τον συνεπιβάτη δικύκλου. Εάν δεν φορά κράνος, επιβάλλεται πρόστιμο 350 ευρώ στον ίδιο, αλλά και 350 ευρώ στον οδηγό, ακόμη και στην περίπτωση που ο οδηγός φορά κανονικά το δικό του κράνος.

Για τον οδηγό προβλέπεται επίσης αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες. Σε περίπτωση πρώτης υποτροπής το πρόστιμο φτάνει τα 1.000 ευρώ και η άδεια αφαιρείται για έξι μήνες, ενώ στη δεύτερη υποτροπή το πρόστιμο ανέρχεται σε 2.000 ευρώ και η αφαίρεση της άδειας φτάνει το ένα έτος.

Τι συμβαίνει αν υπάρξει ατύχημα

Η υπόθεση γίνεται σαφώς σοβαρότερη όταν η παράβαση συνδέεται με τροχαίο ατύχημα. Εκτός από τις διοικητικές κυρώσεις, ανάλογα με τις συνθήκες και τις συνέπειες του τροχαίου μπορεί να υπάρξουν και ποινικές συνέπειες.

Το άρθρο 290Α του Ποινικού Κώδικα αφορά την επικίνδυνη οδήγηση και μπορεί να εφαρμοστεί σε περιπτώσεις όπου η συμπεριφορά του οδηγού συνδέεται με σοβαρό τροχαίο και τραυματισμό. Οι ποινικές συνέπειες εξαρτώνται από τη βαρύτητα του περιστατικού και τις συνέπειες που προκλήθηκαν.

Παράλληλα, μπορεί να προκύψουν και αστικές αξιώσεις. Εφόσον ένας συνεπιβάτης τραυματιστεί, εξετάζεται η ευθύνη για τη σωματική του βλάβη και μπορεί να προκύψει δικαίωμα διεκδίκησης αποζημίωσης μέσω ασφαλιστικής ή δικαστικής διαδικασίας.

💡 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΖΩΗΣ

Ο νέος ΚΟΚ, επομένως, δεν περιορίζεται μόνο στο ύψος του προστίμου. Η επανάληψη της ίδιας παράβασης οδηγεί σε κλιμάκωση των κυρώσεων, ενώ σε σοβαρές περιπτώσεις τροχαίων μπορεί να ενεργοποιηθούν και άλλες μορφές ευθύνης. Για τον λόγο αυτό, η ζώνη ασφαλείας και το κράνος δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως υποχρέωση που αποφεύγεται μόνο για να μην επιβληθεί πρόστιμο, αλλά ως βασικά μέσα προστασίας της ανθρώπινης ζωής.