🇺🇳 ΚΡΙΣΙΜΟΣ ΘΕΣΜΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ
Προεδρία Συμβουλίου Ασφαλείας ΟΗΕ από 1η Οκτωβρίου
🌐 ΟΗΕ 2026
⚡ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ PROJECT
Επανεκκίνηση εργασιών για τον Great Sea Interconnector (GSI)
🔌 GSI

Η Αθήνα καλείται να διαχειριστεί τον ρόλο της στο Συμβούλιο Ασφαλείας, ενώ παράλληλα βρίσκεται αντιμέτωπη με νέες προκλήσεις στις σχέσεις με την Τουρκία. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη να συνεχιστεί ο διάλογος μεταξύ των δύο χωρών, με βασική προϋπόθεση τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και των αρχών καλής γειτονίας.

Η ελληνική θέση, όπως παρουσιάστηκε από τον πρωθυπουργό, είναι ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας με την Άγκυρα πρέπει να παραμείνουν ανοιχτοί, ώστε να αποφεύγονται εντάσεις και να υπάρχει δυνατότητα αντιμετώπισης των διαφορών μέσω του διαλόγου.

Την ίδια στιγμή, όμως, η Αθήνα θέτει ως βασικό πλαίσιο για τη συνέχιση αυτής της διαδικασίας το Διεθνές Δίκαιο και τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.

⚡ Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου στο επίκεντρο

Ένα από τα ζητήματα που αναμένεται να δοκιμάσουν εκ νέου τις ελληνοτουρκικές σχέσεις είναι η επανεκκίνηση των εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, γνωστή ως Great Sea Interconnector (GSI).

Το έργο αποτελεί μια σημαντική ενεργειακή υποδομή στην Ανατολική Μεσόγειο και η προώθησή του συνδέεται πλέον όχι μόνο με ενεργειακά αλλά και με ευρύτερα γεωπολιτικά δεδομένα.

🤝 ΓΑΛΛΙΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ & ΘΑΛΑΣΣΙΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ

Η Αθήνα και το Παρίσι έχουν προχωρήσει στον σχεδιασμό της επανέναρξης των εργασιών, ενώ στο πλαίσιο του έργου προβλέπονται θαλάσσιες έρευνες για την προετοιμασία της πόντισης του καλωδίου. Σύμφωνα με πρόσφατο δημοσίευμα της «Καθημερινής», έχει συμφωνηθεί και το περιεχόμενο σχετικής ενημέρωσης προς τα παράκτια κράτη για τις έρευνες στις μη οριοθετημένες περιοχές.

Παράλληλα, η συμμετοχή της γαλλικής Meridiam στην εταιρεία που έχει αναλάβει την ανάπτυξη του έργου ενισχύει τη γαλλική παρουσία στην επένδυση. Το Παρίσι έχει εκφράσει ενδιαφέρον για την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης, ενώ το έργο έχει λάβει και ευρωπαϊκή χρηματοδοτική στήριξη.

Το ζήτημα αποκτά πρόσθετη βαρύτητα καθώς η Τουρκία έχει εκφράσει αντιρρήσεις για τις εργασίες του καλωδίου, ενώ το θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης έχει ενταχθεί πλέον στο ευρύτερο πλαίσιο των ελληνοτουρκικών αντιπαραθέσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.

🏛️ Οι θέσεις της Αθήνας απέναντι στην Άγκυρα

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει υποστηρίξει ότι τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα επιδιώκει τη διατήρηση των ανοικτών διαύλων επικοινωνίας με την Τουρκία και τη μείωση του κινδύνου μιας νέας κρίσης.

Παράλληλα, όμως, η ελληνική κυβέρνηση επιμένει ότι ο διάλογος δεν μπορεί να πραγματοποιείται έξω από το πλαίσιο του Διεθνούς Δικαίου. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η θέση της Αθήνας ότι η μοναδική μακροχρόνια διαφορά που αναγνωρίζει με την Τουρκία αφορά την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.

Στο μεταξύ, από την τουρκική πλευρά έχουν διατυπωθεί διαφορετικά μηνύματα. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε πρόσφατα ότι η Τουρκία βλέπει την Ελλάδα ως γειτονική και συμμαχική χώρα και αναφέρθηκε στη σημασία της ειρήνης και της σταθερότητας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Την ίδια ώρα, ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν διαφωνίες γύρω από ζητήματα όπως η αποστρατιωτικοποίηση των νησιών και η ηλεκτρική διασύνδεση, γεγονός που δείχνει ότι οι διαφορές μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας παραμένουν ενεργές.

🌍 Η ελληνική προεδρία στον ΟΗΕ

Η ανάληψη της προεδρίας του Συμβουλίου Ασφαλείας δίνει στην Ελλάδα έναν σημαντικό θεσμικό ρόλο σε μια περίοδο πολλαπλών διεθνών κρίσεων.

Στην ατζέντα βρίσκονται ζητήματα που ξεπερνούν τα ελληνοτουρκικά, όπως οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η Ουκρανία, το Κυπριακό και η περιφερειακή ασφάλεια. Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση, ο πρωθυπουργός παρουσίασε την Ελλάδα ως χώρα που επιδιώκει να λειτουργεί ως παράγοντας σταθερότητας και ως γέφυρα μεταξύ Ευρώπης, Ανατολικής Μεσογείου και Μέσης Ανατολής.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο Κυπριακό, υποστηρίζοντας την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων με στόχο την επανένωση της Κύπρου σύμφωνα με τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Έτσι, η ελληνική προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας συμπίπτει με μια περίοδο κατά την οποία η Αθήνα καλείται να κινηθεί ταυτόχρονα σε πολλά μέτωπα: να διατηρήσει τους διαύλους επικοινωνίας με την Τουρκία, να προωθήσει ενεργειακά έργα στην Ανατολική Μεσόγειο και παράλληλα να διαχειριστεί τον ευρύτερο διεθνή ρόλο που της αναλογεί στον ΟΗΕ.

Το επόμενο διάστημα αναμένεται, επομένως, ιδιαίτερα κρίσιμο τόσο για την πορεία του GSI όσο και για το γενικότερο κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Η εξέλιξη των ερευνών για το καλώδιο και οι αντιδράσεις που θα προκύψουν θα αποτελέσουν ένα από τα βασικά σημεία που θα παρακολουθήσει η Αθήνα τους επόμενους μήνες.