ΚΥΝΗΓΙ: Αναζητώντας τα δροσερά γιατάκια

του Δρ. Χρήστου Σώκου

Τα δροσερά γιατάκια

Πολλά αναφέρονται εμπειρικά για το πώς συμπεριφέρεται ο λαγός στις καιρικές συνθήκες, αλλά ως γνωστόν η φύση δεν μπαίνει σε καλούπια, και η πιο αξιόπιστη γνώση είναι αυτή των ερευνών, με κατάλληλο δείγμα, στατιστική ανάλυση και τέλος δημοσίευση σε έγκριτο επιστημονικό περιοδικό.

Πρόσφατα, δημοσιεύθηκε έρευνα για το πώς η ζέστη, η ένταση ανέμου και η υγρασία επηρεάζουν την κινητικότητα του λαγού. Η έρευνα υλοποιήθηκε από ομάδα του Πανεπιστημίου Potsdam της Γερμανίας κοντά στο Βερολίνο σε γεωργική περιοχή με σιτηρά, ελαιοκράμβη και αραβόσιτο, αλλά και φυσική βλάστηση στο υπόλοιπο 26%.

Η ερευνητική ομάδα είχε ως στόχο να εξετάσει πώς μελλοντικά μπορεί η κλιματική αλλαγή να επηρεάσει τη δραστηριότητα των άγριων ζώων. Αν και εκτός Μεσογείου η έρευνα έχει ενδιαφέρον διότι τα στοιχεία συλλέγονται κατά την καλοκαιρινή περίοδο όπου η θερμοκρασία μπορεί να ξεπεράσει τους 35οC και στην Κεντρική Ευρώπη.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ : Κυνήγι λαγού στα αλπικά…VIDEO

Οι ερευνητές τοποθέτησαν δορυφορικούς πομπούς GPS σε 33 ενήλικες άγριους λαγούς και παρακολούθησαν τη δραστηριότητα των ζώων εβρισκόμενα στην αιχμή της αναπαραγωγικής τους περιόδου.

Η έρευνα έδειξε ότι η θερμοκρασία, η υγρασία και η ταχύτητα του ανέμου είναι σημαντικές παράμετροι για την εξήγηση των μεταβολών στη δραστηριότητα του λαγού.

Αναζητώντας τα δροσερά γιατάκια

Θερμοκρασία

Οι υψηλές θερμοκρασίες άνω των 25°C και ακόμα περισσότερο οι θερμοκρασίες άνω των 35°C αυξάνουν την κινητικότητα του λαγού κατά την περίοδο αδράνειας (ημέρα) και τη μειώνουν κατά τη διάρκεια της ενεργού περιόδου (νύχτα). Η μείωση αυτή ήταν ισχυρότερη κατά τις ζεστές τροπικές νύχτες.

Οι λαγοί συνήθως αναπαύονται σε θέσεις με καλή ορατότητα για να ανιχνεύουν και να τους επιτρέπουν κινήσεις διαφυγής από πιθανούς άρπαγες (π.χ. Baudach et al., 2021). Επομένως, αυτές οι κρίσιμες μικροθέσεις (γιατάκια) συχνά εκτίθενται στον ήλιο. Οι εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια της περιόδου ανάπαυσης την ημέρα μετατοπίζουν τις ανάγκες μεταξύ ανίχνευσης άρπαγα και αποφυγής της υπερθέρμανσης. Με άλλα λόγια, τις ημέρες με υψηλές θερμοκρασίες και έντονη ηλιοφάνεια, οι λαγοί πρέπει να ψάξουν και να μετακινηθούν σε πιο σκιερά γιατάκια με ευνοϊκότερες μικροκλιματικές συνθήκες, πιθανώς με κόστος μειωμένης ικανότητας ανίχνευσης των αρπάγων τους.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ : Λαγοκουβέντες: Τα μεγάλα λαγόσκυλα…VIDEO

Στη Μεσόγειο, πόσο μάλλον, όπου οι συνθήκες είναι θερμότερες, η βλάστηση που προσφέρει σκιά φαίνεται να είναι κρίσιμης σημασίας. Για παράδειγμα, στους κάμπους της νότιας Ελλάδας τα περιβόλια εσπεριδοειδών είναι εμπειρικά γνωστό πως φιλοξενούν λαγούς. Πέρα από τη φρέσκια πράσινη τροφή λόγω των αρδεύσεων, φαίνεται πως και η παχιά σκιά λόγω του πυκνού φυλλώματος των εσπεριδοειδών αποτελεί ένα επίσης σοβαρό πλεονέκτημα.

Υγρασία

Κάτι που δεν αρέσει στους λαγούς είναι η υγρασία. Οι ενήλικοι λαγοί στη μελέτη μας μείωσαν ελαφρώς τη δραστηριότητα με την αύξηση της υγρασίας τη νύχτα, υποδεικνύοντας ότι οι λαγοί προσπαθούν να αποφύγουν δραστηριότητες όπως μετακινήσεις για αναζήτηση πηγών τροφής υψηλής ποιότητας όταν βραχούν. Πράγματι, η θερμική απώλεια του υγρού τριχώματός τους, μέσω της εξάτμισης απαιτεί πρόσθετες ενεργειακές απώλειες για τη θερμορύθμιση (Jennings et al., 2006).
Αντίθετα, οι λαγοί αύξησαν τη δραστηριότητά τους κατά τη διάρκεια της ημερήσιας ανάπαυσης, όταν η υγρασία του αέρα ξεπερνούσε το 80%, με το τελευταίο να σχετίζεται με βροχοπτώσεις. Το υγρό τρίχωμα οδηγεί σε υψηλότερη κατανάλωση ενέργειας λόγω απώλειας θερμότητας (Seltmann et al., 2009) και οι λαγοί μετακινούνται για να στεγνώσουν.

Άνεμος

Όσον αφορά την ένταση του ανέμου, οι λαγοί μείωσαν ελαφρώς τη δραστηριότητά τους ως απάντηση στις υψηλές ταχύτητες ανέμου. Η μείωση ήταν ελαφρώς πιο έντονη κατά τη νύχτα. Κατά τη διάρκεια της ημέρας, οι μικρές κοιλότητες στο έδαφος των γιατακιών πιθανότατα παρέχουν ικανοποιητική προστασία από τον άνεμο.

Ο άνεμος επηρεάζει τις οπτικές, οσφρητικές και ακουστικές αισθήσεις ενός ζώου, και κατ’ επέκταση την πιθανότητα ανίχνευσης των αρπάγων από τη λεία τους και αντίστροφα. Για είδη λείας όπως είναι οι λαγοί, η καλύτερη στρατηγική με την αύξηση της ταχύτητας του ανέμου είναι να κρύβεται αντί να κινείται και να αυξάνει την πιθανότητα να συναντήσει άρπαγες.

Source: www.ihunt.gr