Ἀθανάσιον καὶ θανόντα ζῆν λέγω.
Οἱ γὰρ δίκαιοι ζῶσι καὶ τεθνηκότες.
Ο Μέγας Αθανάσιος ή Άγιος Αθανάσιος ή Αθανάσιος Αλεξάνδρειας ήτο Ορθόδοξος Πατριάρχης Αλεξάνδρειας και η προσωπικότητά του σφράγισε τα δρώμενα της εποχής του. Μαχητής αταλάντευτος και αγωνιστής της Ορθοδοξίας. Ανυποχώρητος ήλθε σε σύγκρουση με τους ισχυρούς της εποχής, εξορίστηκε και ταλαιπωρήθηκε.
Ας δούμε τα πράγματα με τη σειρά. Υιός ευσεβούς οικογενείας έδειξε από μικρός την ιερατική του κλίση, αφού παρίστανε τον ιερέα και βάπτιζε πιστούς. Από τις περιγραφές του Γρηγορίου Θεολόγου αλλά και από τα συγγράμματά του βγαίνει το συμπέρασμα ότι είχε αποκτήσει στην Κατηχητική Σχολή Αλεξάνδρειας θεολογικότατη μόρφωση αλλά και εγκύκλιες γνώσεις. Η γνωριμία του με τον Μέγα Αντώνιο τον επηρέασε στην πορεία της ζωής του και εις την διαμόρφωση του ήθους του.
Κατά την δεύτερη εικοσαετία του τετάρτου αιώνος ξεσπά η αίρεση του Αρείου. Ο Αθανάσιος τότε ήταν λαϊκός, αλλά δεν έμεινε αδρανής. Μάχεται την αίρεση γράφοντας κείμενα όπως το «Κατά Ειδώλων» και το «Περί Ενανθρωπήσεως του Λόγου».
Το 325 έχει χειροτονηθεί διάκονος και συμμετέχει ενεργά εις την Α΄ οικουμενική Σύνοδο, την οποία συγκάλεσε ο αυτοκράτορας Μέγας Κωνσταντίνος για να διευθετηθεί το πρόβλημα που ταλάνιζε τις εκκλησίες.
Το 328, σε ηλικία 33 ετών, με σύμφωνη γνώμη κλήρου και λαού χειροτονείται επίσκοπος, διάδοχος του κοιμηθέντα πνευματικού πατέρα του και επισκόπου Αλεξάνδρειας Αλεξάνδρου.
Ως Πατριάρχης έκανε πολύ σημαντικό έργο. Μελέτησε τις ανάγκες κληρικών και λαϊκών για την εναρμόνιση των ρόλων τους και την καλύτερη δυνατή συμβίωση στο εκκλησιαστικό πλαίσιο. Ανέπτυξε έντονη αντιαιρετική δράση με κύριο στόχο την διάδοση του «ορθού» δόγματος περί της ομοουσιότητας του Πατρός και του Υιού. Υπήρξε πρωταγωνιστής μεγάλου και πλουσίου φιλανθρωπικού έργου στην περιοχή της Αλεξάνδρειας.
Ο Μέγας Αθανάσιος, ο επονομαζόμενος και «στύλος της Ορθοδοξίας», ποίμανε τον λαό του για 46 έτη, από τα οποία 17 τα πέρασε στην εξορία.
Ο Άρειος καταδικάστηκε από την Α΄ Οικουμενική Σύνοδο και μολονότι καθαιρέθηκε και εξορίστηκε, δεν μετανόησε. Ο Αυτοκράτορας Κωνσταντίνος επηρεασθείς από τον Ευσέβιο Νικομήδειας διέταξε ο Άρειος να γίνει δεκτός. Η απόφαση αυτή βρίσκει τον Αθανάσιο αντίθετο, γιατί συγκρούονταν με τις αποφάσεις της συνόδου της Νίκαιας.
Οι «αρειανιστές» επίσκοποι βρήκαν την ευκαιρία να εκδιώξουν τον Αθανάσιο, συνασπίστηκαν με άλλους επισκόπους και έστειλαν αντιπροσωπεία στον Αυτοκράτορα κατηγορώντας τον για φορολογία του λαού υπέρ της Εκκλησίας, μαγείας και πορνείας.
Συγκλήθηκε σύνοδος στην Καισάρεια στην οποία δεν παραβρέθηκε, διότι ήταν πλεκτάνη των αντιπάλων του. Ο αυτοκράτορας ορίζει δεύτερη σύνοδο στην Τύρο και στέλνει μήνυμα στον Αθανάσιο να παραστεί. Παρίσταται και καταρρίπτει όλες τις κατηγορίες εις βάρος του.
Μετά την αθώωσή του νιώθει ότι απειλείται η ζωή του και μεταβαίνει στην Κωνσταντινούπολη για να ζητήσει την προστασία του Αυτοκράτορα. Οι αντίπαλοί του πέτυχαν όχι μόνο να μη τον δεχτεί ο αυτοκράτορας, αλλά και να τον εξορίσει στη Γαλατία.
Μετά τον θάνατο του Κωνσταντίνου το 337 ο Αθανάσιος επιστρέφει στην Αλεξάνδρεια και γίνεται ενθουσιωδώς δεκτός.
Οι συκοφαντίες συνεχίζονται και ο Αθανάσιος συγκαλεί σύνοδο 100 επισκόπων, η οποία διακηρύσσει την αθωότητά του. Οι Αρειανοί συγκαλούν σύνοδο και πείθουν τον νέο «φιλοαρειανό» αυτοκράτορα Κωνστάντιο να τον εξορίσει στη Ρώμη. Εκεί αθωώνεται εκ νέου.
Το 356 ο Κώνστας δολοφονείται και ο Κωνστάντιος γίνεται μονοκράτορας. Οι Αρειανοί καθαιρούν τον Αθανάσιο και στέλνουν 5000 στρατιώτες για να τον συλλάβουν. Φυγαδεύεται και καταφεύγει στην έρημο, όπου συγγράφει μεγάλο μέρος του έργου του.
Ο Ιουλιανός ανακαλεί τους εξορισθέντες, μεταξύ αυτών και τον Αθανάσιο. Όμως, επειδή ο Ιουλιανός θέλει να επαναφέρει την ειδωλολατρία, τον εξορίζει ξανά στη Θηβαΐδα μέχρι τον θάνατό του.
Επιστρέφει και συνεχίζει το έργο του μέχρι που ο Ουαλεντινιανός Α΄, οπαδός του Αρείου, τον εκδιώκει ξανά. Τέσσερις μήνες μετά, φοβούμενος την οργή του λαού, ανακαλεί την εξορία. Αυτή ήταν και η τελευταία.
Χαρακτηριστική φράση του Αγίου Αθανασίου είναι: «Ο Πατήρ διά του Λόγου εν τω Πνεύματι ενεργεί και δίδωσι τα πάντα». Ο Μέγας Αθανάσιος τόνισε ότι το Άγιο Πνεύμα δεν είναι κτίσμα, αλλά άκτιστο και ομοούσιο με τον Πατέρα και τον Υιό.
Πλούσιο το συγγραφικό έργο του Αγίου παρά τις διώξεις. Δεν σώθηκαν όλα τα έργα του και μερικά έχουν νοθευτεί.
Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Αγίου Αθανασίου δύο φορές τον χρόνο: στις 2 Μαΐου (ημέρα κοίμησής του) και στις 18 Ιανουαρίου μαζί με τον Άγιο Κύριλλο.
Μαθηματικός
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου